72. rocznica tragedii szczuczyńskiej

"Ponury" nadzoruje pracę podkomendnych

W kwietniu 1944 r. w okręgu nowogródzkim AK cichociemny por. Jan Piwnik „Ponury” (dowódca VII batalionu 77 pp AK), zdecydował się uderzyć na posterunek żandarmerii i policji w Szczuczynie. Przeprowadzono rozpoznanie terenu oraz rozpracowano posterunek od wewnątrz. W kuchni służbę pełnił członek organizacji, który w dniu ataku po kolacji miał dodać środek nasenny do kawy, a po zadziałaniu specyfiku inny konspirator miał powiadomić o tym grupę uderzeniową. W Szczuczynie i okolicy stacjonowało w tym czasie ok. 180 niemieckich żołnierzy oraz funkcjonariuszy formacji policyjnych i kolaboracyjnych. Akcję zaplanowano na 29 kwietnia. 

Stosunki „Ponurego” z partyzantką radziecką na Nowogródczyźnie

Sytuacja Armii Krajowej na kresach północno-wschodnich w 1944 roku była niezwykle skomplikowana. Oprócz oczywistego przeciwnika, jakim był niemiecki okupant, którego zwalczanie było jak najbardziej uzasadnione, występował problem partyzantki radzieckiej. Sowieci pod sztandarami walki z Niemcami, dość często dopuszczali się akcji przeciwko oddziałom akowskim oraz polskiej ludności cywilnej. Jednym z oficerów, który musiał się zmierzyć z tym problemem był por. Jan Piwnik „Ponury” – dowódca VII batalionu 77 pułku piechoty AK. 

Prace renowacyjne na cmentarzu w Wawiórce (2)

Nie trzeba było długo czekać, a już mamy odpowiedź, kto stoi za akcją porządkowania cmentarza w Wawiórce. Jak poinformował nas Pan Andrzej Siedlicki, Prezes Zarządu Stowarzyszenia "Łagierników" Żołnierzy Armii Krajowej, w ubiegłym roku stowarzyszenie zorganizowało większą akcję renowacji cmentarzy na Wschodzie. Opieką objęte zostały cmentarze, na których spoczywają żołnierze Armii Krajowej, m.in. w Surkontach, Paszkiewiczach i okolicach Lidy.

Prace renowacyjne na cmentarzu w Wawiórce

Otrzymałem dzisiaj ciekawą wiadomość. Kwatera żołnierzy VII batalionu 77 pułku piechoty AK na cmentarzu parafialnym w Wawiórce na terenie dzisiejszej Białorusi została odnowiona. Do 1987 r. pośród swoich żołnierzy spoczywał tam dowódca VII batalionu mjr Jan Piwnik "Ponury". Niestety nie posiadam (jeszcze) żadnych informacji, kto bezpośrednio podjął się tych działań, ani kiedy miało to miejsce. Krótką fotorelację z akcji znaleźć można na portalu Stowarzyszenia "Łagierników" Żołnierzy Armii Krajowej. Cieszy mnie fakt, że wciąż jest duża grupa osób, które opiekują się miejscami pamięci narodowej.

Zmarł Stanisław Szyszko "Jeleń"

14 stycznia 2011 roku zmarł Stanisław Szyszko ps. "Jeleń", podkomendny por. Jana Piwnika "Ponurego" w VII batalionie 77 pp.AK, jeden z ostatnich żyjących uczestników zdobycia 16 czerwca 1944 r. strażnicy w Bohdanach pod Jewłaszami, gorący patriota i niestrudzony działacz Okręgu Nowogródzkiego ŚZŻ AK.

Stanisław Szyszko syn Kazimierza (1906-1990) i Anny z domu Bohdan (1906-1988) urodził się 15 czerwca 1925 r. w miejscowości Skragi, pow. szczuczyński. Pochodził z bardzo patriotycznej rodziny. Jego przodkowie brali udział w powstaniu styczniowym, a pradziad z rodziny Długoszyi zginął prawdopodobnie walcząc w partii Ludwika Narbutta. Jego ojciec, wielokrotny sołtys gromady Skragi Andruszowce, był członkiem "Krakusów".