wtorek, 27 stycznia 2015

Żołnierze "Ponurego" i "Nurta" w niemieckich obozach koncentracyjnych

Dzisiaj, 27 stycznia, obchodzimy ustanowiony w 2005 r. przez Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Obchody mają na celu uczczenie pamięci ofiar pomordowanych w czasie II wojny światowej przez Niemców. Data związana jest z rocznicą wyzwolenia niemieckiego obozu koncentracyjnego Konzentrationslager Auschwitz w Oświęcimiu.
 
W tym dniu zadumy chciałbym zwrócić uwagę, że w niemieckich obozach koncentracyjnych w różnym czasie i różnych okolicznościach znaleźli się także żołnierze Zgrupowań Partyzanckich AK "Ponury" i I batalionu 2 pp Leg. AK "Nurta". Poniżej przedstawiam ich imienną listę oraz informacje o ich losach.
   

czwartek, 22 stycznia 2015

72. rocznica utworzenia "Kedywu" AK

Dzisiaj, 22 stycznia wypada 72. rocznica utworzenia Kierownictwa Dywersji krypt. "Kedyw" w strukturach Armii Krajowej. Komenda Główna AK obrała następujące cele dla nowych struktur: "1) Nękanie przeciwnika i zadanie mu coraz mocniejszych ciosów przez akcję dywersyjną i sabotażową oraz stosowanie już w chwili obecnej wobec okupanta odwetu za akty gwałtu w stosunku do ludności polskiej. 2) Zaprawianie i hartowanie ludzi do wykonania zadań bojowych w okresie powstania, oraz utrzymywanie w społeczeństwie postawy bojowej i przygotowania w ten sposób atmosfery sprzyjającej powstaniu". A zaczęło się wszystko od rozkazu l.dz. 84 z 22 stycznia 1943 r., który przytaczam poniżej.

czwartek, 15 stycznia 2015

Działalność polityczna i propagandowa ośrodka opatowskiego Zrzeszenia "WiN"

W listopadzie 2012 r. miałem przyjemność wziąć udział w konferencji naukowej, podczas której zaprezentowałem moje ustalenia nt. działalności ośrodka opatowskiego Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość". Dzisiaj ukazał się wreszcie materiał drugi tom materiałów pokonferencyjnych, obejmujący tę nowszą część historii Opatowa.

W wydanej przez Uniwersytet Jana Kochanowskiego, Urząd Miasta i Gminy Opatów oraz Powiatową i Miejsko-Gminną Bibliotekę Publiczną im. Stanisława Czernika w Opatowie książce pt. Sejmik, działania militarne i edukacja w Opatowie, pod red. Radosława Kubickiego (Kielce-Opatów 2014), znajdą Państwo m.in. mój artykuł Działalność polityczna i propagandowa ośrodka opatowskiego Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość".  
Serdecznie zapraszam do lektury! Spis treści i inne informacje znajdą Państwo w rozszerzeniu wiadomości.

poniedziałek, 5 stycznia 2015

Fotografista. Historia Feliksa Konderko

W lutym 2014 r. na blogu Wokół Wykusu prezentowaliśmy postać żołnierza Zgrupowań Partyzanckich AK "Ponury" i I batalionu 2 pułku piechoty Legionów AK "Nurta", który oprócz broni, miał przy sobie zawsze aparat fotograficzny. Mowa o Feliksie Konderce "Jerzym". Staraniem rodziny dobiegają końca prace nad filmem dokumentalnym pt. Fotografista. Premiera będzie miała miejsce wiosną. Tymczasem my już możemy zaprezentować Państwu zwiastun filmu. Serdecznie zapraszamy do oglądania!
 

czwartek, 18 grudnia 2014

Wiemy, kto zabił kpr. Andrzeja Paska "Jędrka"!

Mogłoby się wydawać, że ponad 70 lat od dramatycznych wydarzeń II wojny światowej nie uda się już ustalić osób odpowiedzialnych za zbrodnie niemieckiego i radzieckiego okupanta. Tymczasem zdarzają się przypadki, że ocalałe dokumenty odkrywają kolejne tajemnice. Tak też się stało z informacjami o losach kpr. Andrzeja Paska "Jędrka", żołnierza plutonu ochronnego por. cc. Jana Piwnika "Ponurego" - dowódcy Zgrupowań Partyzanckich AK "Ponury". 

Na blogu Wokół Wykusu na temat "Jędrka" pisaliśmy już dwukrotnie. W 2011 r. staraniem Stowarzyszenia Pamięci Świętokrzyskich Zgrupowań Partyzanckich AK "Ponury"-"Nurt" został zrekonstruowany, a właściwie usypany symboliczny grób kpr. Andrzeja Paska. W kolejnym poście znajdą Państwo link do fotorelacji z działań Stowarzyszenia Pamięci.

Kolejny raz o kpr. "Jędrku" przychodzi nam pisać 3 lata później. Tak właśnie wyglądają badania naukowe z prawdziwego zdarzenia. Nie ma mowy o pośpiechu. Wszystko należy odnaleźć, zweryfikować, a niekiedy także i przetłumaczyć. W tym przypadku właśnie było niezbędne tłumaczenie przysięgłe, by mieć pewność co do okoliczności, o których za chwilę...

środa, 26 listopada 2014

Promocja inwentarza archiwalnego WSR w Kielcach

W imieniu Delegatury Instytutu Pamięci Narodowej w Kielcach i Archiwum Państwowego w Kielcach serdecznie zapraszam na promocję książki Inwentarz zespołu archiwalnego Wojskowego Sądu Rejonowego w Kielcach [1918] 1946–1954 [2013], wstęp: Marek Jedynak, Robert Piwko Inwentarz opracował zespół: Iwona Czyżyk, Marek Jedynak, Robert Piwko, Katarzyna Polit, Łukasz Kasza, Michał Zawisza, Kielce-Kraków 2014.

W dyskusji wezmą udział autorzy publikacji.
Prowadzenie: prof. UJK Włodzimierz Batóg.

Spotkanie odbędzie się 8 grudnia 2014 r. (poniedziałek) o godz. 16.00 w siedzibie Archiwum Państwowego w Kielcach przy ul. Janusza Kusocińskiego 57.

wtorek, 25 listopada 2014

Życie codzienne w partyzanckich oddziałach AK

Na blogu Wokół Wykusu ostatnio trochę ciszej, ale to znak, że znów coś się "kroi" większego. Zanim o tym napiszemy, tym razem zapraszam Państwa przed radioodbiorniki w najbliższy czwartek 27 listopada w godz. 20.00-22.00 na audycję "A to historia" w Radiu eM Kielce na falach 107,9 FM.
   
Z red. Katarzyną Bernat porozmawiamy o życiu codziennym w oddziałach partyzanckich Armii Krajowej. "Leśny garnizon" rządził się swoimi pisanymi i niepisanymi prawami. Był czas na wojskowe i wojenne obowiązki, ale i czas na przyjemności. Każdy niby wie, jak to wyglądało, ale czy aby na pewno?
  
Audycja nawiązywać będzie do informacji przedstawionych w mojej najnowszej książce Dokumenty do dziejów Zgrupowań Partyzanckich AK "Ponury", która już jest w sprzedaży.

  

czwartek, 20 listopada 2014

"Dewajtis" na XX Festiwalu Form Dokumentalnych NURT 2014

Miło nam poinformować, że podczas XX Festiwalu Form Dokumentalnych NURT 2014 w Kielcach będzie można obejrzeć długo wyczekiwany film pt. "Dewajtis" w reżyserii Anny Kuśmierczyk. Projekcja odbędzie się 27 listopada 2014 r. (czwartek) podczas VII Pokazu Konkursowego "Egzamin z człowieczeństwa" w godzinach 9.00-11.00 na Dużej Scenie Kieleckiego Centrum Kultury. Wstęp wolny!

Bohaterem filmu jest Stanisław Janiszewski "Dewajtis" - żołnierz II Zgrupowania Zgrupowań Partyzanckich Armii Krajowej "Ponury".

sobota, 8 listopada 2014

Awantura „Ponurego” – rocznica zrzutu Jana Piwnika

Handley Page Halifax
 (fot. Wikimedia Commons)
W nocy z 7 na 8 listopada 1941 roku w Czatolinie koło Łyszkowic zrzuceni zostali dwaj cichociemni: por. Jan Piwnik „Ponury” i kpt. Niemir Bidziński „Karol Ziege” oraz kurier cywilny ppor. Napoleon Segiera „Wera”. Operacja lotnicza, w ramach której znaleźli się na terytorium okupowanej Polski nosiła kryptonim „Ruction” (awantura, granda) i była drugą akcją przerzutową cichociemnych do kraju.

Jan Piwnik przybył na Wyspy Brytyjskie w czerwcu 1940 roku na jednym ze statków, którymi ewakuowały się polskie oddziały z upokorzonej przez Niemców Francji. Dostał się pod dowództwo płk. Stanisława Sosabowskiego, który z pozostałości 4. Dywizji Piechoty zorganizował 4. Brygadę Kadrową Strzelców (4. BKS), w późniejszym czasie przekształconą w 1. Samodzielną Brygadę Spadochronową.